Đến ngày 15/12/2013, đã có 83/109 tập đoàn, tổng công ty (TĐ, TCT)  trình đề án tái cơ cấu lên cơ quan có thẩm quyền xem xét phê duyệt. Tuy nhiên, không ít đề án dù đã được phê duyệt nhưng không thể thực hiện do phương án tái cơ cấu chưa thể hiện tâm huyết của doanh nghiệp (DN). Điều này cho thấy, việc tái cơ cấu DN nhà nước (DNNN) cần xem xét ngay từ khâu xây dựng đề án.

Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo: “năm 2014, dứt khoát phải tái cơ cấu DNNN sau khi các đề án đã được phê duyệt xong”. Nhưng trong Luật DN hiện hành đang tồn tại “lỗ hổng” lớn đó là... việc coi nhẹ hậu kiểm. Điều đó cũng là một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng thất thoát, lãng phí của các tập đoàn kinh tế nhà nước.

TS. Võ Trí Thành - Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương

Tái cấu trúc nền kinh tế rất quan trọng, về dài hạn sẽ giúp Việt Nam thay đổi cách thức phát triển để cho nguồn lực đất nước được phân bổ hiệu quả hơn, kết quả cuối cùng là nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân. Trong năm 2014, thực sự phải có những bước đi quyết liệt hơn, có ý nghĩa hơn trong việc cải tổ cả 3 lĩnh vực là doanh nghiệp nhà nước, đầu tư công và hệ thống tài chính ngân hàng.

Bài viết xin được tập trung vào lĩnh vực thứ ba của quá trình Tái cơ cấu trong đó chủ yếu là những nội dung liên quan đến kết quả ban đầu của quá trình tái cơ cấu Ngân hàng thương mại.

Để việc tái cấu trúc các tập đoàn kinh tế nhà nước đạt hiệu quả, rất cần sớm có giải pháp ưu tiên, trên cơ sở hoàn thiện thể chế quản lý để các doanh nghiệp kinh doanh hoạt động trong môi trường pháp lý chung và cạnh tranh bình đẳng với doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác.

Tái cơ cấu DNNN nước tuy là môt trong ba trọng tâm của tái cơ cấu kinh tế, nhưng là nút thắt quan trọng, gỡ được nút thắt này sẽ tạo điều kiện cho việc giải quyết hai vấn đề kia và thúc đẩy việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng ở Việt Nam. Mục đích của tái cơ cấu DNNN là nhằm nâng cao hiệu quả, sức cạnh tranh, để thành phần kinh tế này mạnh lên và đủ sức làm tốt vai trò chủ đạo trong nền kinh tế nhiều thành phần, nhiều hình thức sở hữu.

Đổi mới, cải cách và sắp xếp lại DNNN luôn là một trong những nội dung trọng tâm của cải cách, mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt nam trong hơn 25 năm qua.

Đề án tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước (DNNN) được nhắc rất nhiều lần trong thời gian và mới đây đã được Bộ Tài chính đã soạn thảo, trình lên Chính phủ. Một đề án mới ra đời, nhưng với thực tế sắp xếp và đổi mới DNNN trong hơn 1 thập kỳ qua đã khiến nhiều người đặt câu hỏi: Liệu tái cơ cấu DNNN có thêm một lần chậm trễ?.

Tái cơ cấu ngân hàng được xem là có nhiều kết quả thực tế nhất. Sau giai đoạn đầu nóng bỏng thì phần tiếp theo có nguy cơ chậm lại khi đối mặt với những thách thức xuất phát từ lợi ích của từng ngân hàng, nhóm đầu tư.

Đề án Tái cơ cấu kinh tế giai đoạn 2011-2015 và định hướng đến năm 2020, đã được Bộ Kế hoạch Đầu tư hoàn tất, nhưng có nhiều ý kiến lại cho rằng đề án này vẫn chưa có nét mới đột phá.